يوضع ضعة و ضعة و وضاعة ( از باب كرم ) : فرومايه و ناكس و دون مرتبه گرديد . و وضع فلان وضاعة : پسر خوانده گرديد فلان . وضائح ( vaz 'eh ) ع . ج . وضيحة . وضائع ( vaz 'e ' ) ع . ج . وضيعة . وضح ( vazh ) ا . ع . آشكارى كار . يق : من اين بدا و ضحك . وضح ( vazh ) م . ع . وضحت الابل باللبن وضحا ( از باب فتح ) : پيدا كرد ماده شتر شير را و پستان پر كرد . وضح ( vazah ) ا . ع . گياه ريزه . و پاى برنجن . و شير . و سپيدى بامداد . و روشنى و سپيدى ماه . و ميانهء راه و گشادگى آن . و سپيدى پيشانى اسب . و سپيدى دست و پاى اسب . و درم درست و سره . و پيسى اندام . و پيرى . و سپيدى موى . و پيرايه‌اى از سيم و از دراهم . ج : اوضاح . و خوبى و نيكى . و لياقت . وضحة ( vazahat ) ا . ع . خر ماده . وضخ ( vazx ) م . ع . وضخ الدلو وضخا ( از باب ضرب ) : نيم پر كرد دول را و آب اندك داد . و ضر ( vazar ) ا . ع . چرك و ريم . و آبى كه در آن كاسه و مشك و جز آن را شسته باشند . و بوى ناخوش . و باقى مانده قطران . و بوى غذاى تباه شدهء گنديده . و آلايش . و آلودگى زعفران و جز آن . ج : اوضار . و ضر ( vazar ) م . ع . وضرت القصعة وضرا ( از باب سمع ) : چركين گرديد آب از شستن كاسه در آن . و ضر ( vazer ) ص . ع . ريمناك و چركين . و آلوده شده بزعفران . و ضراء ( vazr ' ) ا . ع . نشانى در گردن شتران بنى فزارة شبيه بپنجه زاغ . و سنك بزرك بيرون جستهء از كوه . وضرة ( vazerat ) ص . ع . مؤنث و ضر . وضرى ( vazr ) ا . ع . سنك بزرك بيرون جسته از كوه . وضرى ( vazr ) ص . ع . زن زعفران آلوده . و زن چركين . وضع ( vaz ' ) ا . ع . نهاد . ج : اوضاع . وضع ( vaz ' ) م . ع . وضعه يضعه وضعا و موضعا و موضعا و موضوعا و ضعة و ضعة ( از باب فتح ) : نهاد آن را بر جاى . و وضعت المراة خمارها تضعه : برداشت آن زن چارقد خود را و اين را در وقتى مىگويند كه زن چارقد نداشته باشد . و وضع عن فلان : فرود آورد فلان را از قدر و مرتبه‌اش . و وضع عن غريمه : كم كرد از غريم خود چيزى از آنچه بر ذمهء وى بود . و وضعت الابل وضعا و وضيعة : گياه شور چريدند شتران در اطراف چاه و ملازم آن گرديدند . و نيز وضع فلان الابل : يعنى رها كرد فلان شتران را و ملازم گردانيد آنها را ( لازم و متعدى ) . و نيز : وضع فلان الابل : يعنى رها كرد فلان شتران را در شب تا چرا كنند . و وضع زيد نفسه ضعة قبيحة وضعا و وضوعا و ضعة : خوار و ذليل كرد زيد نفس خود را . و وضع عنقه : زد گردن آن را . و وضع دينه عنه : ساقط كرد دين خود را از آن . و كذا الجناية . و وضع البعير زمامه وضعا و موضوعا : پايين انداخت آن شتر سر خود را و تند رفت . و وضع البعير و غيره : تيزرو گرديد آن شتر و جز آن . و وضعت الناقة : تيز رفت آن ماده‌شتر . و وضعت الحامل ولدها وضعا و وضعا و تضعا : بچه آورد آن زن آبستن . و وضعت المراة وضعا و تضعا و تضعا : آبستن شد آن زن در آخر طهر و ابتداى حيض . و وضع الشئ بين يديه وضعا : ترك كرد و واگذار نمود آن چيز را . و وضع الحديث : افترى كرد در آن حديث و دروغ گفت آن را . و وضع عند فلان وضيعا : وديعه گذاشت در نزد فلان . و وضع فى تجارته ( مجهولا ) ضعة و ضعة و وضيعة : زيان كرد در تجارت خود و كذلك : وضع فى تجارته ( از باب فرح ) . وضع ( vaz ' ) ا . پ . مأخوذ از تازى - نهاد و جاى و ترتيب و ساخت و بنا و طرز و روش . و وضع اساس : نصب و ترتيب و وضع بساط : گستردگى . و وضع بنا : ساختمان . و وضع پسنديده : ترتيب و طرز و روش پسنديده . و وضع حمل : زايمان . و وضع حمل كردن : زاييدن . و وضع قدم كردن : قدم نهادن . و وضع كردن : اختراع كردن و ايجاد نمودن . و وضع نيت : بخشش و احسان . و وضع و حالت : نهاد و چگونگى . و وضع حركت : كردار و رفتار . و بد وضع : بدروش و بد ترتيب و نامطبوع . و بيضه وضع كردن : تخم نهادن . و خوش وضع : خوش ترتيب و مطبوع . وضع ( voz ' ) م . ع . وضع وضعا و وضعا . ر . وضع . وضعا ( vaz'an ) م ف . پ . مأخوذ از تازى - از جهة تربيت و از حيثت نهاد و ساخت و از جهة جاى و بنا . وضعة ( vaz'at ) و ( vez'at ) ا . ع . نهادن . يق : ضع هذه اللبنة